Bán hàng online cần biết: Quy định mới về thuế thương mại điện tử và rủi ro phân tán doanh thu

Bán hàng trên các sàn thương mại điện tử như Shopee, TikTok Shop, Lazada hay Tiki đang trở thành kênh kinh doanh phổ biến của nhiều cá nhân và hộ kinh doanh. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của thương mại điện tử, công tác quản lý thuế cũng ngày càng được siết chặt.

Từ ngày 01/07/2025, Nghị định số 117/2025/NĐ-CP có hiệu lực, quy định các sàn thương mại điện tử có chức năng thanh toán trực tuyến phải khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay cho người bán đối với từng giao dịch thành công. Đồng thời, cơ quan thuế cũng tăng cường kiểm soát các hành vi phân tán doanh thu nhằm trốn tránh nghĩa vụ thuế.

Vậy người bán hàng online cần lưu ý những gì để kinh doanh đúng quy định và hạn chế rủi ro pháp lý?

Sàn thương mại điện tử sẽ khấu trừ thuế thay người bán

Theo Nghị định 117/2025/NĐ-CP, đối với các giao dịch được thực hiện trên sàn thương mại điện tử có chức năng thanh toán trực tuyến, sàn có trách nhiệm khấu trừ số thuế phải nộp ngay khi giao dịch hoàn thành, kê khai và nộp thuế thay cho người bán theo quy định, đồng thời cung cấp dữ liệu giao dịch cho cơ quan thuế.

Điều này đồng nghĩa với việc người bán không còn chỉ tự kê khai doanh thu như trước mà số thuế phải nộp sẽ được khấu trừ trực tiếp từ doanh thu phát sinh trên sàn.

Mức thuế khấu trừ đối với cá nhân bán hàng online

Mức thuế được khấu trừ phụ thuộc vào loại hình kinh doanh và tình trạng cư trú của người bán.

Đối với hoạt động phân phối hàng hóa

Cá nhân cư trú: thuế giá trị gia tăng (GTGT) 1%, thuế thu nhập cá nhân (TNCN) 0,5%. Tổng mức khấu trừ là 1,5% doanh thu.

Cá nhân không cư trú: tổng mức thuế khấu trừ là 2% doanh thu.

Đối với hoạt động cung cấp dịch vụ trên nền tảng số

Cá nhân cư trú: thuế GTGT 5%, thuế TNCN 2%. Tổng mức khấu trừ là 7% doanh thu.

Cá nhân không cư trú: tổng mức khấu trừ là 10% doanh thu.

Trường hợp không xác định được loại giao dịch

Nếu sàn thương mại điện tử không đủ cơ sở xác định giao dịch là bán hàng hóa hay cung cấp dịch vụ, hệ thống sẽ áp dụng mức thuế khấu trừ cao nhất theo quy định.

Vì vậy, người bán cần khai báo đầy đủ và chính xác ngành nghề, sản phẩm, dịch vụ kinh doanh để tránh bị khấu trừ thuế cao hơn thực tế.

Cơ quan thuế tăng cường kiểm soát dữ liệu thương mại điện tử

Hiện nay, dữ liệu từ sàn thương mại điện tử, hóa đơn điện tử, tài khoản ngân hàng và các nền tảng thanh toán đang được kết nối để phục vụ công tác quản lý thuế.

Điều này giúp cơ quan thuế dễ dàng đối chiếu doanh thu thực tế với doanh thu kê khai, từ đó phát hiện các trường hợp kê khai không đầy đủ hoặc có dấu hiệu trốn thuế.

Đối với các cá nhân và hộ kinh doanh có doanh thu lớn từ hoạt động bán hàng online, việc tuân thủ đúng quy định về thuế ngày càng trở nên quan trọng.

Rủi ro pháp lý từ hành vi phân tán doanh thu

Một hình thức được cơ quan chức năng đặc biệt quan tâm trong thời gian gần đây là phân tán doanh thu.

Đây là hành vi chia nhỏ hoạt động kinh doanh thành nhiều hộ kinh doanh hoặc nhiều cá nhân đứng tên khác nhau nhằm làm giảm doanh thu của từng hộ, từ đó tránh nghĩa vụ kê khai hoặc giảm số thuế phải nộp.

Trong một số trường hợp, việc phân tán doanh thu còn được thực hiện thông qua việc thành lập nhiều cơ sở kinh doanh nhưng thực chất đều do một cá nhân hoặc một nhóm người điều hành.

Nếu việc tổ chức mô hình kinh doanh chỉ nhằm mục đích né tránh nghĩa vụ thuế, cá nhân hoặc tổ chức liên quan có thể đối mặt với nhiều rủi ro pháp lý.

Bài học từ một vụ việc thực tế

Thời gian qua, dư luận đặc biệt quan tâm đến một vụ việc liên quan đến chuỗi Nha khoa thẩm mỹ Đại Nam, trong đó chủ cơ sở bị cơ quan chức năng cho là đã tổ chức hoạt động kinh doanh thông qua hàng chục phòng khám đăng ký dưới hình thức hộ kinh doanh do nhiều cá nhân khác nhau đứng tên nhằm làm giảm nghĩa vụ kê khai và nộp thuế. Vụ việc đã bị cơ quan điều tra xem xét, xử lý theo quy định của pháp luật đối với các hành vi có dấu hiệu vi phạm.

Đây là lời cảnh báo đối với các cá nhân và doanh nghiệp đang áp dụng mô hình nhiều hộ kinh doanh hoặc nhiều cơ sở kinh doanh nhưng không bảo đảm phù hợp với bản chất hoạt động thực tế.

Kinh doanh nhiều cửa hàng có được phép không?

Pháp luật không cấm cá nhân hoặc doanh nghiệp phát triển nhiều cơ sở kinh doanh.

Tuy nhiên, mô hình kinh doanh phải được tổ chức đúng quy định pháp luật và phản ánh đúng bản chất hoạt động.

Việc thành lập nhiều hộ kinh doanh, nhiều cơ sở hoặc để người khác đứng tên chỉ nhằm giảm doanh thu tính thuế hoặc né tránh nghĩa vụ thuế có thể bị cơ quan chức năng xem xét khi thanh tra, kiểm tra.

Vì vậy, trước khi mở rộng hệ thống kinh doanh, chủ doanh nghiệp nên được tư vấn về cơ cấu pháp lý, phương án quản trị và nghĩa vụ thuế để hạn chế rủi ro.

Doanh nghiệp và hộ kinh doanh nên làm gì?

Để giảm thiểu rủi ro pháp lý trong hoạt động thương mại điện tử, cá nhân và hộ kinh doanh nên: rà soát mô hình kinh doanh đang áp dụng; xác định đúng loại hình hoạt động là bán hàng hóa hay cung cấp dịch vụ; theo dõi doanh thu thực tế trên từng nền tảng; thực hiện đầy đủ nghĩa vụ kê khai và nộp thuế theo quy định; tham khảo ý kiến luật sư hoặc chuyên gia thuế trước khi triển khai mô hình nhiều cửa hàng hoặc nhiều hộ kinh doanh.

Việc tuân thủ đúng quy định ngay từ đầu sẽ giúp hạn chế rủi ro về thuế, xử phạt hành chính và các tranh chấp pháp lý có thể phát sinh.

Kết luận

Việc các sàn thương mại điện tử thực hiện khấu trừ và nộp thuế thay người bán theo Nghị định 117/2025/NĐ-CP là bước thay đổi quan trọng trong quản lý thuế đối với hoạt động kinh doanh trực tuyến. Đồng thời, cơ quan thuế cũng tăng cường kiểm soát các hành vi phân tán doanh thu và các mô hình kinh doanh có dấu hiệu né tránh nghĩa vụ thuế.

Nếu bạn đang kinh doanh trên các sàn thương mại điện tử hoặc có kế hoạch mở rộng hệ thống kinh doanh nhiều cửa hàng, nhiều địa điểm hoặc nhiều hộ kinh doanh, việc rà soát mô hình hoạt động và đánh giá rủi ro pháp lý là cần thiết để bảo đảm tuân thủ quy định của pháp luật.

SPC Legal cung cấp dịch vụ tư vấn pháp lý về thuế, thương mại điện tử, cấu trúc mô hình kinh doanh và quản trị rủi ro, giúp cá nhân và doanh nghiệp lựa chọn phương án phù hợp, an toàn và hiệu quả trong bối cảnh chính sách thuế ngày càng được quản lý chặt chẽ.

Bài viết liên quan đến thuế thương mại điện tử

• Có nên chuyển từ hộ kinh doanh lên doanh nghiệp? Những lợi ích pháp lý và ưu đãi thuế năm 2026
• Hộ kinh doanh cần biết: Quy định mới về hóa đơn điện tử từ năm 2026
• Hướng dẫn tuân thủ sổ sách kế toán cho hộ, cá nhân kinh doanh năm 2026
• Cá Nhân Kinh Doanh Lưu Động Có Phải Đăng Ký Kinh Doanh Không? [Mới Nhất 2026]
• Cách tính lương, thưởng dịp nghỉ lễ Quốc khánh 2/9 theo đúng luật, người lao động cần biết để đảm bảo quyền lợi